Chapter 6 of 11Chương 6/11 11 min11 phút
A master's, a PhD, or a job first?Học lên thạc sĩ, tiến sĩ hay đi làm trước?
You can build a career in chips without a master’s or a PhD, and no degree decides on its own how that career goes. Much depends on the work you want to do, the kind of company that offers it, and whether research suits you.
Muốn theo nghề chip, bạn không nhất thiết phải học lên thạc sĩ hay tiến sĩ, và riêng tấm bằng cũng không định đoạt được con đường nghề nghiệp. Phần lớn còn tùy bạn muốn làm việc gì, công ty nào có việc ấy, và bản thân có hợp với nghiên cứu hay không.
In this chapter
Trong chương này
- Two kinds of chip-design company, and what each one needs
- When a higher degree helps, and when to work first
- Why the degree alone is a poor reason to study further
- What changes after a higher degree
- What studying or working abroad can open, with four scholarship routes
- Công ty có chip riêng và công ty dịch vụ thiết kế, mỗi bên cần kiểu người nào
- Khi nào học lên có ích, khi nào nên đi làm trước
- Vì sao không nên học lên chỉ để lấy tấm bằng
- Sau khi có học vị cao, điều gì thay đổi
- Học và làm việc ở nước ngoài có thể mở ra điều gì, qua bốn chương trình học bổng
Two kinds of design company look for different people
Hai kiểu công ty thiết kế chip cần những kiểu người khác nhau
The two kinds of chip-design company you met in chapter 2 look for different people. Roughly, a company with its own chips leans toward people who can dig into a hard problem and change a design to make the product better, while a design-service company leans toward people who deliver on time. That difference tends to shape what a higher degree is worth to each, so it helps to know which kind you want to work for before you decide on more study.
Hai kiểu công ty thiết kế chip nói đến ở chương 2 tìm những kiểu người khác nhau. Nói đại thể, công ty có chip riêng nghiêng về người đủ sức đào sâu một bài toán khó và thay đổi thiết kế để sản phẩm tốt hơn. Công ty dịch vụ thiết kế thì nghiêng về người giao việc đúng hạn. Chỗ khác nhau ấy thường góp phần quyết định tấm bằng sau đại học đáng giá đến đâu với mỗi bên, vì vậy trước khi tính chuyện học tiếp, bạn nên biết mình muốn làm cho kiểu công ty nào.
When a higher degree helps
Khi nào học lên có ích
What a master’s or a PhD trains in you is a method: how to look into a hard problem and solve it. Research-heavy work needs exactly that, at a company with its own chips or in a research and development (R&D) team. A higher degree can also get your CV read more closely. And because a company’s research strength can be judged partly by its people’s degrees, a firm that wants to show strength in R&D may value them.
Học thạc sĩ hay tiến sĩ, điều bạn được rèn là một phương pháp: cách tìm hiểu rồi giải quyết một vấn đề khó. Những công việc nặng về nghiên cứu, ở công ty có chip riêng hay trong nhóm nghiên cứu và phát triển (R&D), cần đúng thứ ấy. Tấm bằng cao cũng có thể giúp hồ sơ được đọc kỹ hơn. Năng lực nghiên cứu của một công ty có thể được đánh giá phần nào qua bằng cấp của đội ngũ, nên công ty muốn khẳng định thế mạnh R&D có thể coi trọng những tấm bằng này.
The top of a large firm shows how far this goes, and where it stops. As of March 2023, 32.1% of Samsung Electronics’ 1,150 full-time executives held a doctorate, up from 28.1% in 2020, and 29.9% held a bachelor’s degree alone.6.1, 6.2 The count covers every executive in the company, in all its businesses and not only chips: about one in three with a doctorate, and nearly as many with no degree beyond a bachelor’s, while master’s holders are the largest group (37.7%).6.2
Nhìn vào cấp lãnh đạo của một tập đoàn lớn sẽ thấy bằng cấp quan trọng đến đâu, và cũng thấy giới hạn của nó. Tính đến tháng 3/2023, Samsung Electronics có 1.150 nhân sự cấp điều hành làm việc toàn thời gian: 32,1% trong số đó có bằng tiến sĩ (năm 2020 là 28,1%), còn 29,9% chỉ có bằng cử nhân.6.1, 6.2 Con số này tính cho toàn bộ nhân sự cấp điều hành của công ty, ở mọi mảng kinh doanh chứ không riêng mảng chip. Cứ khoảng ba người thì có một tiến sĩ, gần chừng ấy người không học quá cử nhân, còn người có bằng thạc sĩ chiếm nhiều nhất (37,7%).6.2
When to work first
Khi nào nên đi làm trước
For many people, working first is the better choice. If you need an income as soon as you graduate, to support yourself, help your parents a little and pay the rent, go to work. Those years at a company give you industry experience, including the skills that keep a project on schedule, and with a bachelor’s alone you can still become a real expert in your field.
Với nhiều người, đi làm trước là lựa chọn tốt hơn. Nếu vừa ra trường bạn đã cần thu nhập để tự nuôi mình, phụ giúp bố mẹ đôi chút và trả tiền thuê nhà, cứ đi làm ngay. Những năm ở công ty mang lại kinh nghiệm thực tế trong ngành, kể cả những kỹ năng giữ cho dự án đúng tiến độ. Chỉ với bằng cử nhân, bạn vẫn có thể trở thành chuyên gia thực thụ trong lĩnh vực của mình.
In his own account, Mr. Nguyễn Thanh Yên already had a job in chip design before he graduated, so he went straight to work. Later he studied in Singapore and worked there, then came back to work for a company in Vietnam, and after that moved to another. He has not done a PhD. As of 2025 he was General Manager of CoAsia SEMI Vietnam, a chip-design company. That is one person’s experience, and yours may run differently.
Theo lời ông Nguyễn Thanh Yên kể, từ trước khi tốt nghiệp ông đã có việc làm thiết kế chip, nên vừa ra trường là đi làm ngay. Về sau, ông sang Singapore học và làm việc ở đó, rồi về Việt Nam làm cho một công ty trong nước, sau lại chuyển sang một công ty khác. Ông chưa học lên tiến sĩ. Tính đến năm 2025, ông là Tổng giám đốc CoAsia SEMI Vietnam, một công ty thiết kế chip. Đó là trải nghiệm của riêng một người, đường đi của bạn có thể khác.
What it does show is that working first leaves the door to study open. Whenever the chance to study comes and your circumstances allow it, take it.
Dù vậy, câu chuyện ấy cho thấy đi làm trước vẫn để ngỏ con đường học tiếp. Hễ có cơ hội học mà hoàn cảnh cho phép, bạn nên nắm lấy.
Why the degree alone is a poor reason to study further
Vì sao không nên học lên chỉ để lấy tấm bằng
Before you start a master’s or a PhD, ask yourself honestly why. If you want to become someone who solves problems better, that is a good reason. If you only want the degree, think again: those years cost time and money, and a title alone makes no one better than an engineer who did not study further. Settle one question first, whether in-depth research suits you, because a research degree leads toward the work that suits researchers.
Trước khi bắt đầu học thạc sĩ hay tiến sĩ, bạn nên thật lòng tự hỏi: mình học để làm gì? Học để rèn mình thành người giải quyết vấn đề giỏi hơn là lý do chính đáng. Còn nếu học chỉ để có tấm bằng thì nên nghĩ lại: những năm ấy tốn cả thời gian lẫn tiền bạc, mà riêng một học vị không làm ai giỏi hơn người kỹ sư không học lên. Câu cần trả lời trước tiên là mình có thật sự hợp với nghiên cứu chuyên sâu hay không, vì tấm bằng nghiên cứu sẽ dẫn tới những công việc dành cho người làm nghiên cứu.
What changes after a higher degree
Sau khi có học vị cao, điều gì thay đổi
A higher degree turns your path a little. It leans toward academic, in-depth research, and only some jobs suit that, so whether a company hires a graduate with a master’s or a PhD depends on the post. A higher degree can also raise your expectations, of pay and of the kind of work. When they run ahead of what employers are hiring for, a matching job can be hard to find.
Có học vị cao rồi, con đường của bạn cũng rẽ đi đôi chút, nghiêng về phía học thuật, tức nghiên cứu chuyên sâu. Chỉ một số công việc hợp với hướng ấy, nên công ty có tuyển một người có bằng thạc sĩ, tiến sĩ hay không còn tùy vào vị trí cần người. Học càng cao thì kỳ vọng cũng có thể càng cao, cả về lương lẫn về loại việc. Khi kỳ vọng ấy đi trước nhu cầu tuyển dụng, việc vừa ý có thể khó tìm.
Your research results may not carry straight over either. An employer may not trust them at once if they have nothing to do with its products, and moving from your own research topic to what a company needs takes time. If you expect that step, and come to it ready to learn the company’s problems, you can find more choices open to you.
Kết quả nghiên cứu của bạn cũng chưa chắc dùng được ngay. Nhà tuyển dụng có thể chưa tin ngay vào những kết quả không liên quan đến sản phẩm của họ, và chuyển từ đề tài nghiên cứu của mình sang việc công ty cần thì phải mất thời gian. Nếu lường trước bước chuyển ấy và sẵn lòng học những bài toán của công ty, bạn có thể thấy trước mặt nhiều lựa chọn hơn.
What studying or working abroad can open up
Học hay làm việc ở nước ngoài có thể mở ra những gì
If the market at home has no opening yet for someone with your background, the market abroad is worth a look, and there a master’s or a PhD can count in your favour. In August 2023, for instance, Samsung Electronics, Samsung Display and Samsung SDI opened a hiring route for foreigners with a university degree who can work in Korea and hold level 3 or higher on the Test of Proficiency in Korean (TOPIK). As reported, the years a hire spent on a master’s or a doctorate count as work experience.6.3
Nếu thị trường trong nước chưa có chỗ cho người có hồ sơ như bạn, thị trường nước ngoài cũng đáng để tính đến, và ở đó tấm bằng thạc sĩ, tiến sĩ có thể là lợi thế. Chẳng hạn, tháng 8/2023, Samsung Electronics, Samsung Display và Samsung SDI mở một đường tuyển dụng cho người nước ngoài có bằng đại học, được phép làm việc tại Hàn Quốc và có tiếng Hàn từ cấp 3 của kỳ thi TOPIK (Test of Proficiency in Korean) trở lên. Theo báo chí đưa tin, thời gian học thạc sĩ, tiến sĩ của người được tuyển sẽ được tính như kinh nghiệm làm việc.6.3
A company abroad may even come to Vietnam to recruit. In March 2025, Micron held recruitment and scholarship interviews at VNU University of Science in Hanoi, its second recruitment event there after one in April 2024, for internships and full-time jobs at its facilities in Taiwan and Japan.6.4
Có hãng nước ngoài còn sang tận Việt Nam để tuyển người. Tháng 3/2025, Micron tổ chức phỏng vấn tuyển dụng và xét học bổng tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội, cho các vị trí thực tập và làm việc chính thức tại các cơ sở của hãng ở Đài Loan và Nhật Bản. Đó là đợt tuyển dụng thứ hai của hãng tại trường, sau đợt tháng 4/2024.6.4
If you want to do graduate study abroad, start by looking for a scholarship. The four examples from Asia below are only a sample, but they show what a scholarship covers and what it asks of you, as their pages read in October 2026. All four cover tuition and an allowance; two of them, Taiwan’s and Singapore’s, ask you to work afterwards, and the Singapore one asks international applicants for a degree from a Singapore university, finished or nearly finished:
Muốn học sau đại học ở nước ngoài, việc đầu tiên là tìm một suất học bổng. Bốn ví dụ ở châu Á dưới đây chưa phải danh sách đầy đủ. Dù vậy, theo nội dung các trang giới thiệu đọc vào tháng 10/2026, chúng đủ cho bạn thấy một suất học bổng chi trả những gì và đòi hỏi gì ở người nhận. Cả bốn đều chi trả học phí và một khoản trợ cấp. Hai chương trình, của Đài Loan và Singapore, đòi người nhận đi làm sau khi học xong, và ứng viên quốc tế muốn nhận học bổng của Singapore phải đã hoặc sắp tốt nghiệp ở một trường đại học Singapore:
| Programme | What it covers | Conditions |
|---|---|---|
| Japan: Japanese Government (MEXT) Scholarship6.5 | Tuition, a return airfare and a monthly allowance | Applicants are recommended by a Japanese embassy or a Japanese university |
| South Korea: Global Korea Scholarship, graduate track6.6 | Airfare, a year of Korean-language training, tuition and a monthly allowance; two years for a master’s, three for a doctorate | Applicants under 40 who, like both their parents, do not hold Korean citizenship; a bachelor’s or master’s degree; an average grade of at least 80% |
| Taiwan: INTENSE (International Industrial Talents Education Special Program), at two of the universities taking part6.7, 6.8 | Tuition support of up to NT$50,000 (New Taiwan dollars) a semester, and a living allowance paid by a company taking part | Entry rules, including the language level, set by each university; work after graduating, on terms that differ by university |
| Singapore: A*STAR Graduate Scholarship, for a PhD6.9 | Full tuition and a monthly allowance for up to four years, and up to 12 months abroad on attachment | Open to all nationalities, but international applicants need a bachelor’s or master’s, finished or nearly finished, from a Singapore autonomous university; foreigners who are not permanent residents then work three years for companies based in Singapore |
| Chương trình | Chi trả những gì | Điều kiện |
|---|---|---|
| Nhật Bản: học bổng Chính phủ Nhật Bản (MEXT)6.5 | Học phí, vé máy bay khứ hồi và trợ cấp hằng tháng | Ứng viên do đại sứ quán Nhật Bản hoặc một trường đại học Nhật Bản tiến cử |
| Hàn Quốc: học bổng Global Korea Scholarship, bậc sau đại học6.6 | Vé máy bay, một năm học tiếng Hàn, học phí và trợ cấp hằng tháng; thạc sĩ học hai năm, tiến sĩ ba năm | Ứng viên dưới 40 tuổi, bản thân và cả cha lẫn mẹ đều không mang quốc tịch Hàn Quốc; có bằng cử nhân hoặc thạc sĩ; điểm trung bình từ 80% trở lên |
| Đài Loan: chương trình INTENSE (International Industrial Talents Education Special Program), theo trang của hai trường tham gia6.7, 6.8 | Hỗ trợ học phí tối đa 50.000 Đài tệ mỗi học kỳ, và trợ cấp sinh hoạt do một doanh nghiệp tham gia chương trình chi trả | Điều kiện đầu vào, kể cả trình độ ngoại ngữ, do mỗi trường tự quy định; sau khi tốt nghiệp phải đi làm, với điều kiện khác nhau tùy trường |
| Singapore: học bổng A*STAR Graduate Scholarship, bậc tiến sĩ6.9 | Toàn bộ học phí và trợ cấp hằng tháng trong tối đa bốn năm, cùng tối đa 12 tháng thực tập ở nước ngoài | Mở cho mọi quốc tịch, nhưng ứng viên quốc tế phải đã hoặc sắp tốt nghiệp cử nhân hay thạc sĩ tại một trường đại học tự chủ của Singapore; người nước ngoài không phải thường trú nhân sau đó làm việc ba năm cho các công ty đặt tại Singapore |
If you are still deciding, read the four paths side by side:
Nếu bạn vẫn còn phân vân, bảng dưới đây đặt bốn con đường ấy cạnh nhau:
| Path | Suits you if | What it gives | What to weigh |
|---|---|---|---|
| Working first | You need an income now, or want industry experience before deciding | Experience on real projects, the skills a design-service company hires for, and the option to study later | Research posts at a company with its own chips may prefer a higher degree |
| A master’s | You can afford more study and want a method for hard problems | Training in research method, and a CV that can get read closely | Not automatically better than a bachelor’s; a poor choice if it is only for the paper |
| A PhD | You are suited to in-depth research and want R&D work | A way into research posts at companies with their own chips and at large firms | Only some posts suit it; expectations run high; moving from research to a company’s needs takes time |
| Studying abroad | You can win a scholarship and are open to working abroad | A way into jobs abroad, where a higher degree can count in your favour (Samsung’s August 2023 announcement, above) | Some scholarships ask for work in that country, or for the company that paid, afterwards |
| Con đường | Hợp với bạn nếu | Mang lại gì | Cần cân nhắc gì |
|---|---|---|---|
| Đi làm trước | Bạn cần thu nhập ngay, hoặc muốn có kinh nghiệm trong ngành trước khi quyết định | Kinh nghiệm từ dự án thật, những kỹ năng mà công ty dịch vụ thiết kế cần, và vẫn có thể học tiếp sau này | Các vị trí nghiên cứu ở công ty có chip riêng có thể ưu tiên người có bằng cao hơn |
| Học thạc sĩ | Bạn đủ khả năng tài chính để học tiếp và muốn có phương pháp giải bài toán khó | Được rèn phương pháp nghiên cứu, và hồ sơ có thể được đọc kỹ hơn | Không mặc nhiên giỏi hơn cử nhân; không nên chọn nếu chỉ để lấy tấm bằng |
| Học tiến sĩ | Bạn hợp với nghiên cứu chuyên sâu và muốn làm R&D | Cánh cửa vào các vị trí nghiên cứu ở công ty có chip riêng và các tập đoàn lớn | Chỉ một số vị trí phù hợp; kỳ vọng thường cao; chuyển từ nghiên cứu sang việc công ty cần phải mất thời gian |
| Du học | Bạn giành được học bổng và sẵn lòng làm việc ở nước ngoài | Cơ hội làm việc ở nước ngoài, nơi bằng cấp cao có thể là một lợi thế (như thông báo của Samsung tháng 8/2023 ở trên) | Một số học bổng đòi người nhận làm việc ở nước ấy, hoặc cho chính doanh nghiệp đã tài trợ, sau khi học xong |
Which country should I choose for a graduate degree?Nên chọn học sau đại học ở nước nào?
No country is best for everyone. Start with the field: which professors and labs work on what you want to study. Then weigh the language the programme is taught in, what it costs, and what a scholarship asks in return, since some tie you to work in that country, or for the company that paid, afterwards. The scholarship table in this chapter gives you four places to start, in Japan, South Korea, Taiwan and Singapore. Their terms and deadlines change from year to year, so read each programme’s own page before you apply.
Chẳng có nước nào tốt nhất cho mọi người. Nên bắt đầu từ lĩnh vực: những giáo sư và phòng thí nghiệm nào đang làm đúng điều mình muốn học. Sau đó mới xét ngôn ngữ giảng dạy của chương trình, chi phí và điều kiện kèm theo học bổng, vì có học bổng buộc người nhận làm việc ở nước ấy, hoặc cho chính doanh nghiệp đã tài trợ, sau khi học xong. Bảng học bổng trong chương này cho bạn bốn chỗ để bắt đầu tìm hiểu, ở Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan và Singapore. Điều kiện và hạn nộp hồ sơ thay đổi theo từng năm, vì vậy trước khi nộp, cần đọc trang của chính chương trình.
Does a job in manufacturing need a graduate degree, or a move abroad?Làm trong khâu sản xuất có cần bằng sau đại học, hay phải ra nước ngoài không?
Not necessarily a graduate degree. At JASM, TSMC’s fab in Kumamoto, Japan, a posting of 21 September 2026 for an equipment engineer asks for a bachelor’s degree or above in an engineering field such as electronics, electrical, mechanical, materials, chemical or automation engineering.6.10 Postings for a process engineer and a process integration engineer there, open when read on 9 October 2026, also ask for a bachelor’s degree or above,6.11, 6.12 so a graduate degree is not required in those posts. It depends on the post: the table in chapter 3 lists senior process and packaging postings at Intel that ask for a master’s or a PhD. Location is another matter. Vietnam’s first chip fab is still being built: Viettel broke ground on it at Hòa Lạc in January 2026, aiming to begin trial production by the end of 2027.6.13 Until it opens, if you want to work in a large wafer fab, you will have to go abroad. Packaging and test plants, by contrast, already operate in Vietnam (chapter 10).
Không nhất thiết phải có bằng sau đại học. Ở JASM, nhà máy sản xuất chip (fab) của TSMC tại Kumamoto (Nhật Bản), tin tuyển kỹ sư thiết bị (equipment engineer) đăng ngày 21/9/2026 yêu cầu bằng cử nhân trở lên thuộc một ngành kỹ thuật như điện tử, điện, cơ khí, vật liệu, hóa hay tự động hóa.6.10 Tin tuyển kỹ sư quy trình (process engineer) và kỹ sư tích hợp quy trình (process integration engineer) ở đó, còn mở khi đọc ngày 9/10/2026, cũng yêu cầu bằng cử nhân trở lên,6.11, 6.12 nên ở những vị trí ấy, bằng sau đại học không phải điều kiện để được nhận. Còn tùy vị trí: bảng ở chương 3 có những tin tuyển kỹ sư quy trình và đóng gói cấp cao của Intel đòi bằng thạc sĩ hoặc tiến sĩ. Chuyện địa điểm thì khác. Fab đầu tiên của Việt Nam vẫn đang được xây: Viettel khởi công ở Hòa Lạc vào tháng 1/2026, đặt mục tiêu sản xuất thử nghiệm vào cuối năm 2027.6.13 Cho đến khi nhà máy ấy hoạt động, muốn làm trong một fab quy mô lớn thì bạn phải ra nước ngoài. Ngược lại, các nhà máy đóng gói và kiểm thử thì đã hoạt động ở Việt Nam (chương 10).
Does a master's raise pay?Có bằng thạc sĩ thì lương có cao hơn không?
None of the pay figures cited in this book separates engineers with a master’s from those without. A 2024 press report quotes industry experts saying that pay in chip design in Vietnam rests on working skills, not on degrees.6.14 What a master’s adds to your pay depends on the post and on the work you do with it. Chapter 7 sets out dated pay figures by years of experience.
Không mức lương nào được dẫn trong sách này tách riêng kỹ sư có bằng thạc sĩ với kỹ sư không có. Một bài báo năm 2024 dẫn lời các chuyên gia trong ngành cho biết ở Việt Nam, thu nhập trong ngành thiết kế chip dựa trên kỹ năng làm việc chứ không dựa trên bằng cấp.6.14 Bằng thạc sĩ giúp lương tăng thêm bao nhiêu thì còn tùy vị trí và tùy những gì bạn làm được với tấm bằng ấy. Chương 7 trình bày các mức lương theo số năm kinh nghiệm, có ghi rõ thời điểm.
This semester, find two open postings for the job you hope to do, and read their degree lines. Whether they ask for a bachelor’s, a master’s or a PhD tells you which row of the side-by-side table to plan around.
Trong học kỳ này, bạn thử tìm hai tin tuyển dụng đang mở cho đúng công việc mình mong muốn, rồi đọc kỹ phần yêu cầu bằng cấp. Tin đòi cử nhân, thạc sĩ hay tiến sĩ sẽ cho biết nên dựa vào dòng nào trong bảng so sánh bốn con đường để lên kế hoạch.